1. Ile w tym było prawdy
Okna hotelowej stołówki wychodziły na północ, lecz wbrew temu, co mogłoby się wydawać, pomieszczenie wcale nie przypominało rozległej sali bankietowej. Było ciasne, niemal klaustrofobiczne, z zaledwie dwunastoma stolikami ustawionymi tak gęsto, że ledwo dało się między nimi przecisnąć. Siedziałem przy jednym z nich, z tacą w dłoniach, i patrzyłem na świat za szybą, gdzie północne światło kładło się szaro i chłodno, jakby samo niebo postanowiło odebrać temu miejscu jakikolwiek blask. Za oknami kłębiła się dzika, nieokiełznana zieleń – splątane krzewy, karłowate drzewka o poskręcanych gałęziach i wszędzie bujne chwasty, które w tamtym roku wzięły ten kawałek ziemi we władanie. Szczególnie komosa rósł jak szalony, gęsty dywan zieloności, który wypełzał spod każdej szczeliny w betonie, wspinał się po murach i drwił z ludzkich porządków. Pamiętam, jak pomyślałem wtedy: „To miejsce nie chce być ujarzmione. A ja? Ja dopiero co skończyłem szkołę i już czuję się tu jak intruz, którego ziemia sama próbuje wypluć”.
Niewiele dalej majaczyła kotłownia, choć samej jej nie było widać. Za to betonowy plac na węgiel rzucał się w oczy z bezwzględną bezpośredniością – przylegał do ściany budynku tak mocno, jakby ktoś w pośpiechu wylał go tam, bo nie było czasu na inne rozwiązanie. W tamtych czasach właśnie tak budowano: funkcjonalnie, bez sentymentów. Drzwi do piwnicy, obite pordzewiałą blachą, wyglądały jak stare blizny – obskurne, pogięte, jakby nosiły na sobie ciężar wszystkich zim, które tu przetrwały. „Ile ton węgla przeszło przez te drzwi?”, zastanawiałem się, mieszając łyżką w zupie. „Ile razy ktoś schodził tam w mrok, żeby ogrzać ten cały kompleks, zanim sam zamarzł?”.
Po lewej stronie biegła ulica dojazdowa, prowadząca prosto do wielkiej bramy PGR-u i dyżurki strażniczej. Ta brama nie przypominała wjazdu do gospodarstwa rolnego – wyglądała jak wrota do tajnej bazy, strzeżonej, groźnej, jakby za nią kryło się coś więcej niż tylko pola i szklarnie. Cały obiekt był ogromny, rozległy, może rzeczywiście strategiczny w tamtych czasach, kiedy wszystko musiało mieć podwójne dno. Szklarnie kryły się daleko, pod samym lasem, niewidoczne z tego miejsca. Na skróty przez pole pszenicy to był dobry kilometr marszu przez złociste morze kłosów, gdzie wiatr szeptał coś, czego nigdy nie rozumiałem. „Jak ja mam się tu odnaleźć?”, krążyło mi po głowie. „Świeży absolwent, z dyplomem, który nagle waży tyle co nic. Ta przestrzeń mnie połyka. Ludzi tu tyle, że można się zgubić w tłumie, a jednocześnie czuć się kompletnie samotnym”.
Dlatego właśnie to wszystko opisuję – bo tamtego dnia, siedząc przy oknie stołówki, zrozumiałem, jak bardzo młody człowiek może się poczuć przytłoczony. Ogromna przestrzeń, setki zatrudnionych, maszyny, które nigdy nie milkły, i ja pośrodku tego wszystkiego, z sercem walącym jak młot.
Na drodze dojazdowej stały wtedy dwa blaszane kioski – kwiaciarnia i sklep spożywczy, skromne, ale żywe. Później dołączyło tam coś jeszcze, jakaś budka z ciuchami czy narzędziami, nie pamiętam dokładnie. Był też inny sklepik, ukryty w piwnicy biurowca, tuż obok wejścia do schronu przeciwatomowego. O tak, schron istniał naprawdę. Krążyły o nim legendy – szeptano o stalowych drzwiach, które nigdy się nie otwierały, o zapasach na koniec świata, o korytarzach, które prowadziły donikąd albo właśnie wszędzie. Nie wiem, ile w tym było prawdy, ale sam bunkier był autentyczny, betonowy kolos pod ziemią, który czasem czułem pod stopami jak drżenie. „A gdyby kiedyś naprawdę trzeba było tam zejść?”, pomyślałem kiedyś, czekając na obiad. „Czy ktoś by mnie wpuścił? Czy w ogóle bym chciał wiedzieć, co tam naprawdę jest?”
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz